Theunynck goes classic

Een klassiek experiment…

Bèze in het vroege voorjaar. © foto M. Hardy

Karel van de Woestijne schreef af en toe klassieke sonnetten met vast rijmschema en  metrum (jambische hexameter ofte alexandrijn). Denk maar aan zijn beroemde gedicht ‘Wijding aan mijn vader’. Dat begint zo:

O Gij, die komm’rend sterven moest, en Váder waart,
en míj liet leven, en me teeder léerde leven
met uw zacht spreken, en uw streelend hande-beven,
en toen ge stierft, wat late zon op uwen baard;

Het is een strak gecomponeerd geheel. Bij dergelijke gedichten loert een gevaar om de hoek: rijmdwang. Wie daar niet voor uitkijkt, vervalt in goedkope rijmelarij. Van de Woestijne slaagde er wonderwel in om zijn gedicht te laten rijmen, zonder dat het voorspelbaar klonk. Een hele opgave.

Dichters in de twintigste eeuw lieten het rijm en het strakke metrum los en kozen resoluut voor het vrije vers. Nu ze het knellende harnas van rijm en metrum hadden afgeworpen, konden ze de verbeelding en de associaties de vrije loop laten.

Ik wou weten hoe moeilijk het is om de twee te combineren. Een meester op dat vlak is naar mijn gevoel W.H. Auden. Zo begint zijn 9de van de ‘Twelve Songs’.

Stop all the clocks, cut off the telephone,
Prevent the dog from barking with a juicy bone,
Silence the pianos and with muffled drum
Bring out the coffin, let the mourners come.

Mijn opdracht aan mezelf:

Maak een Engels sonnet (3 strofen van 4 regels en eentje van 2), gebruik het omarmend rijm van de Italiaanse sonnetten (abba) en giet je verzen in alexandrijnen (jambische hexameter): v—/v—/v—/v­—/v—/v—. Blijf ondertussen jezelf.

Het resultaat is ‘Bèze’, dat ik in Naar een nieuw zeeland, p. 35 publiceerde. Ik schreef het gedicht na een bezoek aan het wondermooie dorp in de buurt van Dijon. Zie www.ville-beze.fr.

BEZE

Bèze

Voor wie in nevelnachten in dit dorp belandt,
niet wetend wat er achter deze gevels huist
of hoe het komt dat de rivier hier altijd bruist
alsof de lucht er met het water samenspant,

vergeet niet in het ochtendlicht terug te gaan.
Al is de zon niet opgezet en beukt de wind
het westen open, hopend dat hij hagel vindt,
een openbaring kan met rubberlaarzen aan.

Een laan van honderdjarige platanen leidt
je naar de bron die als een akkerwinde springt
over het water, neuriet in zijn loop en zingt
aubades voor de immer klaterende tijd.

Je weet dit is mijn plek, dit is mijn eeuwigheid.
Je merkt het aan de eenden hun hardnekkigheid.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s